{"id":1071,"date":"2015-06-22T20:37:03","date_gmt":"2015-06-22T17:37:03","guid":{"rendered":"http:\/\/kosmosmacerasi.com\/v1\/?p=1071"},"modified":"2015-06-22T20:37:03","modified_gmt":"2015-06-22T17:37:03","slug":"kaos-ve-duzen","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/kosmosmacerasi.com\/v1\/2015\/06\/kaos-ve-duzen\/","title":{"rendered":"Kaos ve D\u00fczen"},"content":{"rendered":"<p>\u201cBa\u015flang\u0131\u00e7ta Tanr\u0131 g\u00f6\u011f\u00fc ve yeri yaratt\u0131. Yer bo\u015ftu, yery\u00fcz\u00fc \u015fekilleri yoktu; engin karanl\u0131klarla kapl\u0131yd\u0131. Tanr\u0131&#8217;n\u0131n Ruhu sular\u0131n \u00fczerinde dalgalan\u0131yordu Tanr\u0131, &#8220;I\u015f\u0131k ol&#8221; (\u201cFiat lux\u201d, \u201cLet there be light\u201d, \u201cI\u015f\u0131k olsun\/ yarat\u0131ls\u0131n&#8221;) dedi ve \u0131\u015f\u0131k oldu. Tanr\u0131 \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131n iyi oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fc ve onu karanl\u0131ktan ay\u0131rd\u0131.\u201d (Eski Ahit; Yarat\u0131l\u0131\u015f)<\/p>\n<p>\u201cG\u00fcnl\u00fck dilde \u201cKaos\u201d, da\u011f\u0131n\u0131kl\u0131k, karga\u015fa, ba\u015f\u0131bozukluk, d\u00fczensizlik, manas\u0131na gelir. K\u00f6k\u00fc, Yunancada \u201cKhaos\u201d kelimesinden gelmektedir. Bo\u015fluk, u\u00e7urum, uzay bo\u015flu\u011fu, hudutsuzluk, \u0131ss\u0131zl\u0131k, girdap manas\u0131na gelir. Eski Yunancada \u201cKaos\u201d, d\u00fczenin z\u0131tt\u0131 olarak, farkl\u0131l\u0131klar\u0131n kayboldu\u011fu, cisimlerin eridi\u011fi, yani d\u00fczenin ortadan kalkt\u0131\u011f\u0131; her \u015feyin homojen bir s\u0131v\u0131 kitlesine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc deniz demektir.\u201d\u00a0 \u201cKaos\u201d deyince ilk akla gelen; \u201cher \u015feyin birbirine girdi\u011fi, do\u011frusal olmayan\u201d sonucun \u201cfelaket\u201d oldu\u011fu bir s\u00fcre\u00e7tir. Oysa bu \u00e7\u0131kar\u0131mlar zaman\u0131m\u0131zda y\u0131k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>\u201cKhaos\u201d, Yunan mitolojisinde bir \u00e7e\u015fit ilkel tanr\u0131sal varl\u0131k olarak g\u00f6sterilir. Kaos, d\u00fczenden ya da \u00f6teki ad\u0131yla Evren&#8217;den (Kozmos) \u00f6nce gelmi\u015ftir. \u201cYunanl\u0131lara g\u00f6re evrene \u00f6nce d\u00fczensizlik \u201cKaos\u201d egemendir. Onun yerini alan Uranos\u2019un \u201cG\u00f6k\u201d y\u0131ld\u0131zlar\u0131 toz haline getirmesi ve gezegenleri karma\u015f\u0131k bir bi\u00e7imde hareket ettirmesi de d\u00fczeni yani Kozmos\u2019u simgeliyordu.\u201d Bu mitte s\u00fcrekli devam eden de\u011fi\u015fim d\u00f6ng\u00fcs\u00fcnden bahsedilir.<\/p>\n<p>Kaos da d\u00fczen de ge\u00e7icidir. Bu bir sarka\u00e7 gibi, dengeyi g\u00f6zeten ancak dinamik ve de\u011fi\u015fken bir s\u00fcre\u00e7tir. Bireye d\u00fc\u015fen ilk \u00f6nce kendi evini d\u00fczene sokmakt\u0131r. Orada bir kozmos yaratmakt\u0131r. Bilgeli\u011fin ba\u015flang\u0131c\u0131 budur. Kaos d\u00fczendedir, d\u00fczen ise kaosta \u00e7\u00fcnk\u00fc her \u015fey de\u011fi\u015fir! Kimse hi\u00e7 de\u011fi\u015fmeyen bir \u015feyle kar\u015f\u0131la\u015fmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Evrenimiz 14 milyar y\u0131l \u00f6nce &#8220;B\u00fcy\u00fck Patlama&#8221;dan sonra yava\u015f yava\u015f evrimle\u015ferek yap\u0131la\u015fmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. \u201cKaos\u201d \u0131\u015f\u0131k taraf\u0131ndan d\u00fczenlenmi\u015ftir. \u201cD\u00fcnyam\u0131z\u0131n evren ve galaksimiz i\u00e7indeki durumu bilim adamlar\u0131 taraf\u0131ndan incelenerek ara\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f ve evrendeki gizli ahenk konusunda bulgulara ula\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. D\u00fczensizliklerin d\u00fczene d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fc, madde ile enerjinin \u00f6zde\u015f oldu\u011fu ve kaosun \u00f6nceden programlanm\u0131\u015f bir yol izledi\u011fi g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. \u201cZaman\u0131n karanl\u0131k gecesi i\u00e7inde bir \u0131\u015f\u0131k patlay\u0131\u015f\u0131\u201d; evrenin ba\u015flang\u0131c\u0131, k\u00f6keni budur.<\/p>\n<p>\u0130nsano\u011flu bilginin pe\u015finde \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 ararken, hakikati aramakta ve Tanr\u0131&#8217;n\u0131n yarat\u0131c\u0131l\u0131k g\u00fcc\u00fcn\u00fc \u00f6\u011frenmeye \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r. Hakikatin ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, akl\u0131n ve bilimin \u00f6nderli\u011finde insan\u0131n kendi \u00f6z evrenini ara\u015ft\u0131rmas\u0131 ve tan\u0131mlamas\u0131d\u0131r. Evren durgun de\u011fil, dinamik bir yap\u0131ya sahiptir ve geni\u015flemektedir.<\/p>\n<p>So\u011fuyarak seyrelip incelmekte, basit maddeler birle\u015ferek karma\u015f\u0131k yap\u0131lara d\u00f6n\u00fc\u015fmektedir. &#8220;Yal\u0131n&#8221;dan &#8220;Karma\u015f\u0131k&#8221;a, ge\u00e7ilmektedir. Evrenin tarihi, yap\u0131la\u015fmakta olan maddenin tarihidir.\u201d \u0130nisiyatik, ezoterik \u00f6\u011fretinin \u00f6nemli mottolar\u0131ndan biri z\u0131tl\u0131ktan ya da z\u0131tla\u015ft\u0131rmadan kurtulup tamamlay\u0131c\u0131l\u0131\u011fa ge\u00e7i\u015ftir. Z\u0131tl\u0131klar\u0131n kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya getirilmesi yerine; bir ve tek ger\u00e7e\u011fin, bir b\u00fct\u00fcn\u00fcn par\u00e7alar\u0131 olan olgular\u0131n beraber var oldu\u011fu kabul edilir. \u201c\u0130ki kutuplu model herkesin yerini tayin etmesine izin verir.\u201d denilir.<\/p>\n<p>Latince olan \u201cOrdo ab Chao\u201d terimi, basit\u00e7e \u201cKaos\u2019tan Nizam\u2019a\u201d der bizlere. \u201cKaosun getirdi\u011fi d\u00fczen\u201d, \u201cd\u00fczen kaostan do\u011far\u201d, \u201cd\u00fczensizlikten do\u011fan d\u00fczen\u201d ya da \u201cKaostan d\u00fczene\u201d \u015feklinde basit \u00e7\u0131kar\u0131mlar kaos ve d\u00fczenin birbirinden ayr\u0131lmaz ili\u015fkisini tam olarak a\u00e7\u0131klamaktan uzakt\u0131r. \u201cKaos\u201d; anlayamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir d\u00fczen halidir; g\u00f6rebildi\u011fimiz kadar\u0131 ise \u201cKozmos\u201dtur.<\/p>\n<p>D\u0131\u015far\u0131dan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda sabit ve &#8220;d\u00fczenli&#8221; gibi g\u00f6z\u00fcken, ama as\u0131l karma\u015fay\u0131 i\u00e7inde bar\u0131nd\u0131ran durum i\u00e7in kullan\u0131labilecek bir deyimdir. Bu s\u00fcre\u00e7te bir son yoktur. \u201cKuyru\u011fu a\u011fz\u0131nda halka olu\u015fturan y\u0131lan\u201d gibi evrenin birli\u011fini temsil eden bir dinamik denge mottosudur. Ezelden ebede, kaostan d\u00fczene, dinamizmin ve evrenin ahenkli dinamik dengesinin form\u00fcl\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n<p>Mandelbrot \u015f\u00f6yle der: \u201cSiz hi\u00e7 k\u00fcre \u015feklinde bulut, koni \u015feklinde da\u011f g\u00f6rd\u00fcn\u00fcz m\u00fc?\u201d D\u00fcnyan\u0131n olu\u015fumu, Kaos ile D\u00fczen aras\u0131nda bir sava\u015f de\u011fildir, fakat devaml\u0131 olarak \u201cBir\u2019in Bir\u00e7ok\u2019a\u201d de\u011fi\u015fimidir. \u201cKaos\u201dtan do\u011fan \u201cD\u00fczen\u201di ifade eder. Varl\u0131k, geldi\u011fi D\u00fcnya\u2019da ama\u00e7lanan \u015fekilde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 dualiteler ile tek\u00e2m\u00fcl etmi\u015f, kendinin efendisi olmu\u015f ve k\u00e2mil bir varl\u0131k olarak ileri bir bilince ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Kaos teorisi evrendeki d\u00fczensizli\u011fin de asl\u0131nda belirli bir d\u00fczeninin oldu\u011funu belirtir. Kaos ve d\u00fczenin ayn\u0131 anda var olmas\u0131, hayat\u0131n do\u011fas\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n<p>\u201c\u0130nsan\u0131n ya\u015fam\u0131nda olan her \u015fey, kaosun i\u00e7indeki d\u00fczenin yeniden a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131n, Tanr\u0131sal Birli\u011fi ke\u015ffetmenin yollar\u0131d\u0131r. Olmamas\u0131 gerekti\u011fi halde olan ve \u00f6nlenmesi gereken hi\u00e7 bir \u015fey yoktur.\u201d denir. Escher \u015f\u00f6yle der: \u201cD\u00fczenin olanaks\u0131zl\u0131\u011f\u0131na do\u011fru gidi\u015ften ak\u0131l almaz bir \u015fekilde d\u00fczenin olu\u015fumunu; d\u00fczenden kaosun, kaosun d\u00fczenden beliri\u015fini g\u00f6zlemleriz.\u201d Kaos ve d\u00fczen sal\u0131n\u0131m\u0131n iki s\u0131n\u0131r de\u011feridir. Kalp at\u0131\u015flar\u0131 gibi ritim de\u011fi\u015fikli\u011fine u\u011frar ama sonra eski ritmine geri d\u00f6ner. Onlar\u0131n ayr\u0131l\u0131klar\u0131nda birlik, birliklerinde ayr\u0131l\u0131k vard\u0131r. D\u00fczende kaos, kaosta ise d\u00fczen bulunmaktad\u0131r. Var olu\u015f, denge ve dengesizli\u011fin, istikrar ve sapman\u0131n, d\u00fczen ve d\u00fczensizli\u011fin birli\u011fidir. Tam d\u00fczen de, tam d\u00fczensizlik de yok olu\u015ftur.<\/p>\n<p>\u201cKaos ve d\u00fczen\u201d mikro \u00f6l\u00e7ekte bitmeyen bir nefs m\u00fccadelesidir. Rene Guenon \u015f\u00f6yle diyor: \u201cHer bireysel varl\u0131k ikili tabiata sahiptir. Sadece \u201cger\u00e7ek insan\u201d tek ba\u015f\u0131na bu ikili tabiat\u0131 tam olarak ger\u00e7ekle\u015ftirmeye ve m\u00fckemmelen dengelemeye kabiliyetlidir. Bu da onu arac\u0131 fonksiyonu ile g\u00f6ky\u00fcz\u00fc ve yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn o\u011flu yapar.\u201d Dualite evrenin yasas\u0131d\u0131r ve insano\u011flunun kendi i\u00e7erisinde b\u00fcy\u00fck sava\u015f\u0131d\u0131r. Birlik ancak bu kaosun bir an olsun dinamik bir d\u00fczene yani dengeye ula\u015fmas\u0131 ile sa\u011flan\u0131r.<\/p>\n<p>Bu hem makro hem de mikro \u00f6l\u00e7ekte yani hem evrende hem de onun izd\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc olan insanda ayn\u0131 \u015fekildedir. Ya\u015famlar\u0131nda ve toplumlarda gerekli yenilenmeler ve ayd\u0131nlanmalar\u0131 yaratmak \u00fczere akl\u0131 ve zek\u00e2s\u0131 esaretten kurtulmu\u015f olan insanl\u0131k hakikat yolunda y\u0131lmadan y\u00fcr\u00fcyecektir. Cehalet ve taassubun bask\u0131s\u0131ndan kurtulmu\u015f, ger\u00e7ekten \u201ch\u00fcr olan\u201d insanl\u0131k; ak\u0131l ve bilimin yolda\u015fl\u0131\u011f\u0131 ve g\u00fc\u00e7l\u00fc sezgisi ile dogmalar\u0131 her y\u00fczy\u0131lda y\u0131km\u0131\u015ft\u0131r, gelecekte de y\u0131kacakt\u0131r.<\/p>\n<p>Kaos, olu\u015f, bozulu\u015f ve evrimle\u015fme, dinamik sistemlerin kuramla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131yla ilgilidir. Bireysel \u00e7er\u00e7evede de g\u00f6zlemleyebilece\u011fimiz gibi de\u011fi\u015fime \u015fiddetli bir diren\u00e7 s\u00f6z konusudur. Kaos d\u00fc\u015f\u00fcncesinin en temel kavram\u0131 de\u011fi\u015fimdir. De\u011fi\u015fim, kitleler i\u00e7in \u00e7aba gerektirece\u011finden huzur ka\u00e7\u0131r\u0131c\u0131 ve rahats\u0131z edicidir. Mutlaka bir iten ve durmak isteyen olacakt\u0131r. De\u011fi\u015fim, hele ki ayd\u0131nlanma y\u00f6n\u00fcndeki dogmalar\u0131 y\u0131kan yenilenme; eski d\u00fczenin rahat\u0131n\u0131 ka\u00e7\u0131racakt\u0131r.<\/p>\n<p>Yine bireysel \u00e7er\u00e7evede d\u00fc\u015f\u00fcnecek olursak insano\u011flunun kendine koydu\u011fu dogmalar y\u0131k\u0131lmas\u0131 en g\u00fc\u00e7 olanlard\u0131r. Albert Einstein\u2019\u0131n dedi\u011fi gibi: \u201c\u00d6nyarg\u0131lar\u0131 par\u00e7alamak, atomu par\u00e7alamaktan zordur.\u201d Kendilerini esir alan zaaflar ve sabit fikirliliklerden kurtulmu\u015f insanl\u0131k bir \u00fclk\u00fcd\u00fcr. \u00d6nyarg\u0131lar\u0131ndan s\u0131yr\u0131lm\u0131\u015f, do\u011fu\u015ftan kabulleri olmayan, \u201cbiat etmek\u201d k\u00fclt\u00fcr\u00fcnden uzak, tutkular\u0131n\u0131 kontrol eden, duygular\u0131na h\u00e2kim, birey olabilen, tevazu sahibi, \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fc ve erdemli insanl\u0131k; gerekti\u011finde her \u201cKaostan D\u00fczeni\u201d \u00e7\u0131karmay\u0131 becerebilecektir.<\/p>\n<p>En zor \u015fartlar onlara, b\u00fcy\u00fck rekabeti ve b\u00fcy\u00fck ba\u015far\u0131lar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrecek; asla y\u0131ld\u0131rmayacak, g\u00fc\u00e7l\u00fcklerin i\u00e7erisindeki gizli f\u0131rsatlar\u0131 g\u00f6sterecektir. Ayd\u0131n birey, m\u00fccadele adam\u0131d\u0131r. Umutsuzlu\u011fa kap\u0131lmaz, en kaotik g\u00f6r\u00fcnen durumda dahi cesur bir \u201c\u015e\u00f6valye\u201d gibi gere\u011fini yapmaktan ve daha b\u00fcy\u00fck bir iyilik i\u00e7in kendini feda etmekten bir an bile \u00e7ekinmeyecektir.<\/p>\n<p>Ezoterik a\u00e7\u0131dan \u201cKaos ve d\u00fczen\u201d\u2019i \u00fcstatlar \u015f\u00f6yle yorumlar: &#8220;\u0130nsan akl\u0131n\u0131n evrenin d\u00fczeninde kaos zannetti\u011fi yerde bile bir d\u00fczen vard\u0131r.&#8221;<\/p>\n<p>\u201cKaos da d\u00fczen de bir saatin alt\u0131nda sallanan sarka\u00e7 gibi ayn\u0131 kavram\u0131n iki u\u00e7 noktas\u0131d\u0131r. Unutulmamas\u0131 gereken kal\u0131c\u0131 bir kaos ve kal\u0131c\u0131 bir d\u00fczen yoktur. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u201cHer \u015fey ya\u015far ve her \u015fey de\u011fi\u015fir!\u201d<\/p>\n<p>Denir ki: &#8220;Her kaosta evren, b\u00fct\u00fcn d\u00fczensizliklerde gizli bir d\u00fczen, b\u00fct\u00fcn de\u011fi\u015fkenlerde sabit bir yasa vard\u0131r.&#8221;<\/p>\n<p>Kaynak: derki &#8211; Berk Y\u00fcksel<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201cBa\u015flang\u0131\u00e7ta Tanr\u0131 g\u00f6\u011f\u00fc ve yeri yaratt\u0131. Yer bo\u015ftu, yery\u00fcz\u00fc \u015fekilleri yoktu; engin karanl\u0131klarla kapl\u0131yd\u0131. Tanr\u0131&#8217;n\u0131n Ruhu sular\u0131n \u00fczerinde dalgalan\u0131yordu Tanr\u0131, &#8220;I\u015f\u0131k ol&#8221; (\u201cFiat lux\u201d, \u201cLet there be light\u201d, \u201cI\u015f\u0131k olsun\/ yarat\u0131ls\u0131n&#8221;) dedi ve \u0131\u015f\u0131k oldu. Tanr\u0131 \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131n iyi oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fc ve onu karanl\u0131ktan ay\u0131rd\u0131.\u201d (Eski Ahit; Yarat\u0131l\u0131\u015f) \u201cG\u00fcnl\u00fck dilde \u201cKaos\u201d, da\u011f\u0131n\u0131kl\u0131k, karga\u015fa, ba\u015f\u0131bozukluk, d\u00fczensizlik, manas\u0131na &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1072,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-1071","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-spiritualizm"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/kosmosmacerasi.com\/v1\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1071","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/kosmosmacerasi.com\/v1\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/kosmosmacerasi.com\/v1\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/kosmosmacerasi.com\/v1\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/kosmosmacerasi.com\/v1\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1071"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/kosmosmacerasi.com\/v1\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1071\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1073,"href":"http:\/\/kosmosmacerasi.com\/v1\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1071\/revisions\/1073"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/kosmosmacerasi.com\/v1\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1072"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/kosmosmacerasi.com\/v1\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1071"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/kosmosmacerasi.com\/v1\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1071"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/kosmosmacerasi.com\/v1\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1071"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}