{"id":3931,"date":"2016-11-07T20:06:32","date_gmt":"2016-11-07T18:06:32","guid":{"rendered":"http:\/\/kosmosmacerasi.com\/v1\/?p=3931"},"modified":"2018-08-02T11:57:31","modified_gmt":"2018-08-02T08:57:31","slug":"antik-tarihte-ileri-teknoloji","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/kosmosmacerasi.com\/v1\/2016\/11\/antik-tarihte-ileri-teknoloji\/","title":{"rendered":"Antik Tarihte \u0130leri Teknoloji"},"content":{"rendered":"

 <\/p>\n

Binlerce y\u0131l \u00f6nce, hi\u00e7bir yaz\u0131l\u0131 belgede nas\u0131l oldu\u011funa ili\u015fkin bilgi bulamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z o gizemli \u00e7a\u011fda, \u00fcst\u00fcn g\u00fc\u00e7leri bulunan birileri yery\u00fcz\u00fcnde etkili olmu\u015f olmal\u0131d\u0131r. Bunlar\u0131n kim olduklar\u0131n\u0131, nereden geldiklerini bilmiyoruz; b\u0131rakt\u0131klar\u0131 izler oradad\u0131r, ak\u0131l almaz bir tekni\u011fin eserleridir bunlar.<\/p>\n

\"Sacsayhuaman<\/a>
Sacsayhuaman Kalesi<\/figcaption><\/figure>\n

\u0130nkalar\u0131n Sacsayhuaman Kalesi, Peru kenti Cuzco’nun yakla\u015f\u0131k 3500 m. yukar\u0131s\u0131ndad\u0131r. Bu kaleyi kuranlar\u0131n \u0130nkalar oldu\u011fu kesin, \u00e7\u00fcnk\u00fc burada da onlar\u0131n b\u00fcy\u00fck ve kenarlarda yuvarlak kesme ta\u015flar\u0131 kullan\u0131lan yap\u0131 tarz\u0131 g\u00f6ze \u00e7arpmaktad\u0131r. Bu tarz yap\u0131lar, \u0130nka \u0130mparatorlu\u011fu’nun yay\u0131ld\u0131\u011f\u0131 b\u00fct\u00fcn b\u00f6lgelerde g\u00f6ze \u00e7arpmaktad\u0131r. Kalenin \u00fcst k\u0131sm\u0131nda heybetli bir ta\u015f \u00e7ember vard\u0131r. Bu \u00e7ember bir zamanlar takvim i\u015flevi g\u00f6rm\u00fc\u015f olmal\u0131. B\u00fcy\u00fck bir kulenin taban\u0131 da olabilir.<\/p>\n

\u0130nka Kalesine s\u0131rt\u0131n\u0131z\u0131 d\u00f6nerseniz, kayalardan bir labirentle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131rs\u0131n\u0131z, buraya hemen “harabeler” deyip ge\u00e7emezsiniz. Burada her taraf ne oldu\u011fu tan\u0131mlanamayan ta\u015flarla kapl\u0131d\u0131r; kimi b\u00fcy\u00fck, kimi k\u00fc\u00e7\u00fck kesme ta\u015flard\u0131r bunlar. Bir yap\u0131dan arta kalm\u0131\u015f ta\u015flar m\u0131d\u0131r kestirilemiyor. \u00d6nceleri buralar\u0131n \u0130nkalara ait bir ta\u015f oca\u011f\u0131 olabilece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc. Ne var ki hi\u00e7 de b\u00f6yle bir yer de\u011fildi. \u0130nkalar\u0131n birka\u00e7 ta\u015f oca\u011f\u0131 bulunmu\u015ftu. Oralarda bamba\u015fka bir tarzda \u00e7al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n

 <\/p>\n

\"8151809_l\"<\/a>Yar\u0131klara ve deliklere bas\u0131larak yukar\u0131daki d\u00fczl\u00fc\u011fe \u00e7\u0131k\u0131l\u0131nca hi\u00e7 beklenmedik bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fc \u00e7\u0131k\u0131yor kar\u015f\u0131m\u0131za, burada birinci s\u0131n\u0131f i\u015f\u00e7ilikle kesilmi\u015f kaya bloklar\u0131 vard\u0131r. Bunlar belirli bir d\u00fczende de\u011fildir, bir duvar gibi \u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f de\u011fildir, istif edilmi\u015f monolitler de de\u011fildir. Yal\u00e7\u0131n kayalar adeta birbiriyle kucakla\u015fm\u0131\u015f gibidir. Yontulmu\u015f kaya kitleleri ne oldu\u011fu anla\u015f\u0131lamayan bir tablonun i\u00e7inde mozaik ta\u015flar\u0131 gibi yer alm\u0131\u015ft\u0131r. B\u00fct\u00fcn bloklarda ta\u015f i\u015f\u00e7ili\u011fi vard\u0131r. Hi\u00e7bir bilgi\u00e7 arkeolog kalk\u0131p da bana bunlar\u0131n do\u011fan\u0131n eseri oldu\u011funu, kayalardaki bu dik a\u00e7\u0131l\u0131 kenarlara bir do\u011fa harikas\u0131 olarak bak\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini, y\u00fczeylerdeki \u00f6zene bezene cilalaman\u0131n do\u011fa taraf\u0131ndan yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve ger\u00e7ek bir co\u015fkunun \u00fcr\u00fcn\u00fc olan bu dev kitlenin bir ta\u00e7 koltuk gibi arazinin ortas\u0131na yine do\u011fa taraf\u0131ndan oturtuldu\u011funu s\u00f6yleyemez.<\/p>\n

 <\/p>\n

\"sacsayhuamc3a1n2\"<\/a>\u0130nka Kalesinin tam arkas\u0131nda i\u015flenmi\u015f monolitik kayalar bulunmaktad\u0131r, bu da muammay\u0131 biraz daha zorla\u015ft\u0131r\u0131yor. \u00c7ok g\u00fczel kesilmi\u015f ta\u015f kitleleri kar\u015f\u0131s\u0131nda insan \u015fa\u015f\u0131p kal\u0131yor. Hi\u00e7bir yerde su veya \u00e7imento gibi kayna\u015ft\u0131rma maddesi yok. Bloklar b\u00fcy\u00fck bir ustal\u0131kla birbirlerinin \u00fcst\u00fcne yerle\u015ftirilmi\u015f. Bunu basit aletleriyle \u0130nkalar m\u0131 yapm\u0131\u015f? Kar\u015f\u0131m\u0131za 8 m. y\u00fcksekli\u011finde bir kitle \u00e7\u0131k\u0131yor, betondan san\u0131yorsunuz. Sanki tahta kal\u0131plar\u0131 birka\u00e7 hafta \u00f6nce s\u00f6k\u00fclm\u00fc\u015f gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Oysa beton filan de\u011fil. B\u00fct\u00fcn \u00f6teki bloklar gibi bir de granitten. Bu do\u011fal kaya \u00fcst taraf\u0131ndan tan\u0131n\u0131yor. K\u0131l inceli\u011finde parlak renk farklar\u0131 ta\u015f kitlenin y\u00fczeyi boyunca uzan\u0131yor.<\/p>\n

As\u0131l b\u00fcy\u00fck par\u00e7alar ise \u00e7evrede da\u011f\u0131lm\u0131\u015f halde. Bunlarda yukar\u0131dan a\u015fa\u011f\u0131ya inen basamaklar var. Bu da kaya kitlelerinin daha b\u00fcy\u00fck bir tesisin tamamlay\u0131c\u0131 par\u00e7alar\u0131 oldu\u011funu kan\u0131tlamaktad\u0131r. Peki nas\u0131l bir tesisti bu? Bilmiyoruz. Kesin olan nokta, burada birilerinin kayalar\u0131, bizim peyniri kesi\u015fimiz gibi kesip bi\u00e7ti\u011fidir. Yine kesin olan bir ba\u015fka olgu da, bu akla durgunluk veren ta\u015f i\u015f\u00e7ili\u011finin, \u0130spanyol fatihlerinin Peru yaylas\u0131na gelmezden \u00f6nce varolu\u015fudur. Kim oldu\u011funu bilmedi\u011fimiz kudretli kimselerin, kocaman kayalar\u0131 dilim dilim kesebilecek teknik olanaklara sahip olmalar\u0131 gerekir. Daha sonralar\u0131, \u00e7ok daha sonralar\u0131 \u0130nkalar i\u015flenip haz\u0131rlanm\u0131\u015f bu kaya y\u0131\u011f\u0131n\u0131ndan yararlanm\u0131\u015flard\u0131r. Harika bi\u00e7imde kesilmi\u015f kaya par\u00e7alar\u0131n\u0131 tanr\u0131lar\u0131na tap\u0131nd\u0131klar\u0131 tap\u0131naklar olarak kullanm\u0131\u015flard\u0131r, bu tanr\u0131lar g\u00f6klerden gelmi\u015flerdi. Onun i\u00e7indir ki, en y\u00fcce \u0130nka’ya hep “G\u00fcne\u015fin O\u011flu” diye ba\u015f e\u011filmi\u015ftir.<\/p>\n

\u0130nkalar\u0131n ba\u015f\u0131 da kendini bir zamanlar inip insanlar\u0131 e\u011fitmi\u015f o gizemli varl\u0131klar\u0131n soyundan gelen biri olarak g\u00f6r\u00fcyordu. Ku\u015fkusuz \u0130spanyol istilac\u0131lar bu acayip ve \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k uyand\u0131r\u0131c\u0131 kaya kitleleri kar\u015f\u0131s\u0131nda afallam\u0131\u015flard\u0131. \u0130nkalardan b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131n kendi zamanlar\u0131ndan \u00f6nce de varoldu\u011funu \u00f6\u011frendiler. Bug\u00fcn i\u00e7in d\u00fczg\u00fcn kesilip i\u015flenmi\u015f y\u00fczlerce kaya par\u00e7as\u0131ndan olu\u015fan bu muamman\u0131n rekonstr\u00fcksiyonu art\u0131k olas\u0131 de\u011fil. Ama hayalg\u00fcc\u00fcm\u00fcz\u00fc \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131rsak burada bir zamanlar tanr\u0131lar\u0131n kald\u0131\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fck bir saray\u0131, daha do\u011frusu bug\u00fcn “ana-\u00fcs” denilen t\u00fcrden bir yeri g\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fcn kolayca \u00f6n\u00fcne getirebiliriz.<\/p>\n

\"tiahuanaco-1g\"<\/a>Ayn\u0131 derecede akla durgunluk veren bir yer daha Puma Punku; buras\u0131 kullan\u0131lan teknik a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok daha etkileyici. Bug\u00fcnk\u00fc Bolivya’da Titica G\u00f6l\u00fc’n\u00fcn yak\u0131nlar\u0131nda 4000 m. y\u00fckseklikte. Bu kadar y\u00fcksekli\u011fe \u00e7\u0131kmay\u0131 g\u00f6ze alan birka\u00e7 turist de Puma Punku’dan net bir \u015fey g\u00f6remezler \u00e7\u00fcnk\u00fc onlar\u0131 daha \u00e7ok yak\u0131n\u0131nda bulunan ve g\u00fcne\u015f kap\u0131s\u0131yla \u00fcnl\u00fc Tiahuanaco’ya g\u00f6t\u00fcr\u00fcrler. Bu g\u00fcne\u015f kap\u0131s\u0131 3 m. y\u00fckseklikte ve 4 m. geni\u015fliktedir, ilgin\u00e7 yan\u0131 tek bir monolitik bloktan olu\u015fmu\u015f olmas\u0131d\u0131r. 48 garip fig\u00fcr ortada bulunan bir tanr\u0131n\u0131n iki taraf\u0131n\u0131 s\u00fcsler. \u015eimdi hayatta olmayan Prof. Schindler-Bellamy, burada y\u0131llarca \u00e7al\u0131\u015ft\u0131, bu fig\u00fcrlerde bir D\u00fcnya ve Ay Takvimi ortaya \u00e7\u0131kard\u0131; bu takvim inan\u0131l\u0131r gibi de\u011fil, 20.000 y\u0131ll\u0131k bir zaman \u00e7evrimini kaps\u0131yordu. Ba\u015fkalar\u0131 da bu fig\u00fcrlerde yanl\u0131\u015f anla\u015f\u0131lm\u0131\u015f bir teknolojinin \u015fematik betimlemelerini g\u00f6rd\u00fcler.<\/p>\n

 <\/p>\n

\"tiahuanaco_36\"<\/a>Benim Tiahuanaco’ya ilk gidi\u015fim 30 y\u0131l \u00f6nce oldu. O g\u00fcnlerde tek tek monolitler a\u011fa\u00e7s\u0131z arazide orada burada durmaktayd\u0131; d\u00fczenli kaz\u0131lar da tek t\u00fck hem de uzun aralarla yap\u0131l\u0131yordu. Bu i\u015flere ayr\u0131lacak para da pek yoktu; \u015fimdiye kadar da durumda hi\u00e7bir de\u011fi\u015fiklik olmu\u015f de\u011fildir. Monolitlerin yan taraflar\u0131nda olu\u011fu and\u0131r\u0131r derin \u00e7izgiler vard\u0131, yukardan a\u015fa\u011f\u0131 do\u011fru inmekteydiler. Bir amaca hizmet etmi\u015f olmalar\u0131 gerekirdi. Bu arada restore etme \u00e7abalar\u0131 oldu ve monolitler de bu \u00e7aban\u0131n kurban\u0131 oldular. Monolitlerin aralar\u0131na koca bir duvar diktiler, \u00fczerindeki olu\u011fumsu yar\u0131klar kayboldu.<\/p>\n

 <\/p>\n

\"oo\"<\/a>Tiahuanaco’nun g\u00fcneybat\u0131 taraf\u0131nda bir ba\u015fka d\u00fcnyan\u0131n panoramas\u0131 g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne serilir; buras\u0131 Puma Punku’dur. \u0130nsan burada hayretler i\u00e7inde kalmay\u0131 yeniden \u00f6\u011frenebilir, gezegenimizde hala a\u00e7\u0131klanmam\u0131\u015f bilmeceler var. Puma Punku’ya giderken yolda kar\u015f\u0131m\u0131za diyorit ta\u015f\u0131ndan bir blok \u00e7\u0131kar. \u00dczerine pervazlar ve b\u00f6lmeler oyulmu\u015ftur. Bu oyuklar\u0131n neye yarad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kestiremiyoruz. Uzman ki\u015filerimiz ise yine kli\u015fele\u015fmi\u015f a\u00e7\u0131klamalar yaparak ta\u015f\u0131n kurban ta\u015f\u0131, b\u00f6lmelerin de akacak kan\u0131n toplanma yerleri oldu\u011funu s\u00f6ylemekten ba\u015fka bir laf edemiyorlar.Nerede oluklu ve oyuklu bir ta\u015f g\u00f6rseler, ak\u0131llar\u0131na kurbandan ba\u015fka bir \u015fey gelmiyor. Kan ve ac\u0131yla kapl\u0131 karamsar bir d\u00fcnya bu! Puma Punku, \u00f6teden beri hep b\u00fcy\u00fck bir soru i\u015fareti olmu\u015ftur. 1651’de o zamanlar Pa Laz Piskoposu olan Antonio de Castro y del Castillo, Puma Punku’nun tufandan \u00f6nceye ait bir yap\u0131 oldu\u011funu yaz\u0131yor.<\/p>\n

\"pumapuncu1\"<\/a>Ona g\u00f6re \u0130spanyollar buradaki ta\u015flar\u0131 bir defa bile yerlerinden k\u0131p\u0131rdatamam\u0131\u015flard\u0131r. Ger\u00e7ekten de k\u0131m\u0131ldatamazlard\u0131. Yukar\u0131da heybetli teraslar ve platformlar var, en b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fc 40 m. uzunluk, 7 m. geni\u015flik ve 2 m. y\u00fckseklikte. A\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 1000 ton kadar tahmin ediliyor. Devrilmi\u015f yan duvarlar\u0131n ve ta\u015f zeminlerin meydana getirdi\u011fi bu kaos granit, andesit ve diyoritten olu\u015fuyor. Bu sonuncusu ye\u015fil renkte, ola\u011fan\u00fcst\u00fc sertlik ve direnci olas\u0131 derin katmanlarda bulunan bir ta\u015f k\u00fctlesidir. Platformlar ve monolitler, ince bir i\u015f\u00e7ilikle yontulmu\u015f, perdahlanm\u0131\u015f ve cilalanm\u0131\u015ft\u0131r; hepsi de sanki en modern matkaplara, keskilere, frezelere sahip bir at\u00f6lyede i\u015flenmi\u015f gibidir. Burada ustaca elden ge\u00e7irilmi\u015f ta\u015flardan karmakar\u0131\u015f\u0131k bir y\u0131\u011f\u0131n ortal\u0131\u011f\u0131 kaplam\u0131\u015ft\u0131r; bu par\u00e7a par\u00e7a ta\u015flar bir zamanlar ku\u015fkusuz bir b\u00fct\u00fcn olu\u015fturuyordu. Bu ta\u015flar\u0131n yerli yerinde bulundu\u011fu binlerce y\u0131l \u00f6ncesinin Puma Punku’sunun nas\u0131l bir g\u00f6r\u00fcn\u00fcmde oldu\u011funu g\u00f6z \u00f6n\u00fcne getirme olana\u011f\u0131ndan yoksunuz.<\/p>\n

\"kkk\"<\/a>Ancak kullan\u0131lan teknolojinin baz\u0131 \u00f6rneklerini g\u00f6zlemleyebiliyoruz; 1.10 m. y\u00fcksekli\u011finde bir diyorit blok var. Yukar\u0131dan a\u015fa\u011f\u0131ya inen derin bir oyuk \u00e7izgi g\u00f6ze \u00e7arp\u0131yor, bu \u00e7izginin \u00fcst\u00fcnde birka\u00e7 cm. aral\u0131klarla delikler s\u0131ralanm\u0131\u015f. Diyorit denilen ta\u015flar\u0131n \u00fcst\u00fcnde kemikle, odunla, kumla, \u00e7akmak ta\u015f\u0131yla, bak\u0131rdan ya da demirden bir aletle delik ya da oluk a\u00e7\u0131lamaz. \u00d6yleyse burada nas\u0131l bir matkap ve freze kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r? Ba\u015fka bir blo\u011fun uzunlu\u011fu 2,78 m., eni 1,75 m. ve y\u00fcksekli\u011fi 88 cm. Toplam alt\u0131 y\u00fczeyi b\u00fcy\u00fckl\u00fc k\u00fc\u00e7\u00fckl\u00fc ba\u015fka y\u00fczeylere b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015f, her biri ba\u015fka bir d\u00fczlemde. Birbirinden farkl\u0131 pervazlar, \u015feritler, d\u00f6rtgenler ve kareler var. Bug\u00fcn b\u00f6ylesi kusursuz bir i\u015f\u00e7ilik i\u00e7in \u00e7elik frezeler ve geli\u015ftirilmi\u015f matkaplar kullanmak gerekmektedir. \u00d6nceden haz\u0131rlanm\u0131\u015f \u015fablonlar ta\u015f y\u00fczey \u00fczerine konulmaktad\u0131r, \u00e7\u00fcnk\u00fc modelden en k\u00fc\u00e7\u00fck bir sapma, yap\u0131lmak isteneni i\u015fe yaramaz hale sokuverir.<\/p>\n

(Bu videoda Puma Punku’ da bulunan ta\u015flar\u0131n analizi yap\u0131l\u0131yor. – \u00a0\u00c7.S.)<\/strong><\/span><\/p>\n